تاریخ ادوار حدیث

نگاهی گذرا به تمدّن‌های گوناگون نشان می‌دهد که جوامع پیشرفته به کتابت و نگارش ارج نهاده‌اند، و بشر همواره آنرا وسیله‌ای برای گسترش و انتقال فرهنگ‌ها و ثبت و ضبط حوادث تلقی کرده و از آن بهره جسته است. قرآن کریم و سنّت قوی نبوی این عرف عُقلا و شیوه پسندیده انسان‌ها را قدر دانسته و بر آن تاکید کرده است.

نصوص فراوان و احادیث بسیاری وجود دارد که نشان می‌دهد پیامبر به نگارش حدیث و ثبت و ضبط گفتار خود فرمان داده و بدان اهتمام ورزیده است.

کتاب «تاریخ ادوار حدیث» حاوی درس گفتارهایی در این موضوع است که در قالب پنج دوره تنظیم شده است. دوره نخست: زمان پیامبر، دوره دوم: چند روز پیش از شهادت پیامبر تا اواخر قرن اوّل، دوره سوم: از اواخر قرن اوّل تا حدود نیمه قرن دوم (۹۳ یا ۹۴ تا ۱۴۸ ق)، دوره چهارم: از حدود نیمه قرن دوم تا اوایل قرن سوم (۱۴۸ تا ۲۰۳ ق)، دوره پنجم: از اوایل قرن سوم تا پس از نیمه آن (۲۰۳ تا ۲۶۰ق).

از این درس گفتارها به خوبی تقدّم شیعه در امر تدوین حدیث و همچنین اصالت حدیث شیعی و برتری آن بر احادیث عامه استفاده می‌شود.